  Kendinden
Yapışkanlı Etiketleme için
Otomatik Etiketleme Sistemi Seçimi
|
|
|
| |
Otomatik etiketleme sistemi nedir? |
|
Otomatik bir etiketleme sistemi 3 temel parçadan oluşur.
Etiketleme kafası (modül, aplikatör), konveyör (veya diğer ürün taşıma sistemi) ve
kontrol sistemi. Bu parçaların her biri kendini oluşturan alt komponentlere sahiptir.
Opsiyonel olarak etiketleme sistemine başka işlevler de eklenebilir. Klişeli yazıcı,
termal transfer yazıcı (print & apply sistemi), elektrikli sağma makarası (büyük
ve ağır etiketleme bobinlerini sağmak için), sensörler (etiket sonu, etiket stoğu,
ikaz lambaları gibi). Bütün bu komponentler tam entegre olarak çalıştığında bir
otomatik etiketleme sisteminden bahsedilebilir. Böyle bir sistemde, etiket ve yazıcı
şeridinin bitmesi veya üründen ürüne geçişte sistem üzerinde yapılacak ayar
değişikliğinden başka, operatör müdahalesine gerek bulunmaz. |
| |
Etiketleme kafası
(modül, aplikatör) |
|
 Sağma makarasıEtiket bobininin
yüklendiği makaradır. 250/350 mm dış çapında etiket bobinleri yüklenebilir. Ağır
bobinler kullanıyorken elektrikli sağma makarası tercih edilir.
Sağım düzenleyici
Etiket bobininin düzgün bir hızda sağılmasını sağlar. Etiket şeridi
üzerindeki gerilme kuvvetini düzenler. Aynı zamanda bobinin ataleti sayesinde kendi
ağırlığı ile dönmeye devamını engeleyici bir fren sistemine sahiptir. |
|
Etiket algılayıcı
(etiket sensörü)
Etiket şeridi üzerinde etiketler arasındaki boşluğu algılayarak kontrol
sisteminin etiketi ilerleten sisteme durma komutu vermesini sağlar. Bu işlev
elektro-mekanik anahtarlar sayesinde (bazı etiketleme makinelerinde hala standard olarak
kullanılmaktadır), foto-elektrik sensörler ile veya kapasitif sensörler ile (şeffaf
etiketlerin algılanmasında) gerçekleştirilir.
Elektro-mekanik anahtar yöntemi, bazı küçük yarı otomatik etiketleme makineleri
dışında kullanılmamaktadır ve geçmişte kalan bir yöntemdir.
Etiket algılanmasında günümüzde yaygın olarak foto-elektrik sensörler
kullanılmaktadır. Collamat® etiketleme modüllerinde etiketler arası boşluk
foto-elektrik sensörler yardımı ile algılanmaktadır. Sensörün etikete göre
ayarlanması 2610, 3600, 6600 ve 7600 modellerinde bir potansiyometre ile yapılır. 8600 ve 9100
modellerinde ise bu işlem otomatik olarak yapılmaktadır. |
|
Etiket sıyırma ucu
Etiketin adaptör ucunda sırt kağıdından sıyrıldığı yerdir. Sıyırma ucunda
etiket, sırt kağıdının keskin bir geri dönüşü sayesinde sırt kağıdından
ayrılır ve ürün üzerine yapışır. |
|
Sürücü silindir
(çekme silindiri)
Çekme silindiri etiket modülünün en önemli parçalarından biridir. Çekme
silindiri, üzerindeki baskı silindiri yardımı ile etiketin çekilmesini ve bu şekilde
etiketlemenin başlamasını ve durdurulmasını sağlar. Çekme silindirleri pek çok
değişik etiketleme modülünde benzer şekilde çalışır. Ancak etiketleme
modülleri arasında farkı yaratan çekme silindirinin kendisi değil, bu silindire
hareket veren tahrik sistemidir.
Burada temel olarak iki tahrik sistemi kullanılır:
a) Kavrama/fren sistemi
b) Step motor sistemi
|
|
a) Kavrama/fren sistemi: Bu sistem
etiketlerin ileriye doğru indekslenmesinde kullanılan eski bir yöntemdir. Temel olarak
kavrama/fren sistemi iki elektro-manyetik bobin vasıtası ile çalışır. Birincisi
enerjilendiğinde kavramayı devreye sokarak etiketin ilerlemesini sağlar. İkincisi
enerjilendiğinde ise freni devreye sokarak etiketi durdurur. Bu yöntemin en önemli
avantajı maliyetinin düşük olmasıdır. Bazı etiketleme makinesi üreticileri bu
avantajı nedeni ile hala kavrama/fren sistemi yöntemini kullanmakla birlikte, otomatik
etiketleme sistemlerinde bu yöntem düşük hassasiyeti ve belirli hızların üzerine
çıkamaması nedeni ile kullanılmamaktadır. |
|
b) Step motor sistemi: Step motor sistemleri
etiketleme makinesi seçiminde dikkat edilmesi gereken bir başka önemli konudur. Doğru
akım (DC) step motorlar ve alternetif akım (AC) step motorlar olmak üzere iki değişik
tip step motor bulunmaktadır. |
|
b1) Alternatif akım step motorlar: Bu tip step
motorlar bazı etiketleme makinesi üreticileri tarafından kullanılmakla birlikte pek
yaygın değildir. Nispeten ucuz olmaları avantajına karşın, büyük adım açıları
nedeni ile (yaklaşık 12 derece) düşük hassasiyetli motorlardır ve yüksek hızlarda
kullanılamazlar. Alternatif akım step motorları tam otomatik etiketleme sistemleri
yerine düşük hızlı basit etiketleme makinelerinde kullanılırlar. |
|
b2) Doğru akım step motorlar: |
|
 Step motor nedir?
Step motor, elektrik enerjisini dönme hareketine çeviren eletro-mekanik bir
cihazdır.Elektrik enerjisi alındığında rotor ve buna bağlı şaft, sabit açısal
birimlerde (step-adım) dönmeye başlar. Step motorlar, çok yüksek hızlı anahtarlama
özelliğine sahip bir sürücüye bağlıdırlar (step motor sürücüsü). Bu sürücü,
bir encoder veya PLC'den giriş pals'ları alır. Alınan her giriş pals'ında, motor bir
adım (step ilerler). Step motorları bir motor turundaki adım sayısı ile anılırlar.
Örnek olarak 400 adımlık bir step motor bir tam dönüşünde (tur) 400 adım yapar. Bu
durumda bir adımın açısı 360/400 = 0.9 derecedir. Bu değer, step motorun
hassasiyetinin bir göstergesidir. Bir devirdeki adım sayısı yükseldikçe step motor
hassasiyeti ve dolayısı ile maliyeti artar.
Step motorlar, yarım adım modunda çalıştıklarında hassasiyetleri daha da artar.
Örnek olarak 400 adım/tur değerindeki bir step motor, yarım adım modunda tur başına
800 adım yapar. Bu da 0.9 dereceye oranla daha hassas olan 0.045 derecelik bir adım
açısı anlamına gelir. Bazı step motorlarda mikrostep tekniği ile adım
açılarının daha da azaltılması söz konusudur. Ancak tork kayıpları nedeni ile bu
kullanım şekli etiketleme makineleri için pek uygun değildir.
Step motorun adım açısı ile birlikte, step motordan tahrik alan çekme silindirinin
çapı, etiketleme hassasiyetini belirler. Yüksek hızlarda hassas bir etiketleme
yapabilmek için bu değerlerin en uygun kombinasyonu gerekmektedir. Collamat®
etiketleme
modülleri, modellere göre 15 ile 100 metre/dakika arasında değişen hızları ve 0.3
mm ile 1 mm arasında değişen yüksek etiketleme hassasiyetleri ile, kendinden
yapışkanlı etiketleme uygulamalarında haklı bir üne sahiptir.
|
|
| |
Konveyör (ürün taşıma)
sistemi |
|
Ürünlerin otomatik olarak etiketlenmesinde ürün taşıyıcı
bir sisteme ihtiyaç bulunmaktadır. Taşıyıcı sistem etiketleme modülü ile entegre
çalışarak etiketlemenin yapılmasına yardımcı olur. Taşıyıcı sistem ürünlerin
üstten, yandan, köşeden ve çevresel olarak etiketlenmesine olanak verebilmelidir.
Ürün ve etiketleme işleminin özelliklerine göre ürünleri değişik hızlarda
taşıyabilmelidir. Taşıma sisteminin hareketinde alternatif akım veya doğru akımla
çalışan elektrik motorları kullanılır. Alternatif akım elektrik motorları,
dayanıklılığı, sadeliği, problemsiz çalışmaları ve düşük maliyetleri nedeni
ile ürün taşıma sistemlerinde çok yaygın olarak kullanılmaktadır. Taşıma
sisteminin ürünlere göre değişken hızda çalıştırılması genelikle bir frekans
konvertörü (hız kontrol) sayesinde gerçekleştirilir. Uygun bir motor redüktör ve
frekans konvertörü ile etiketleme makinesinin ayarlanan hızında etiketleme
yapılabilir.
Collamat® Etiketleme Sistemleri'nde yine HM Collamat AG tarafından üretilen
Collaflex® Ürün Taşıma Sistemleri kullanılmaktadır. Modellerine göre paslanmaz
çelik ve anodize alüminyum profillerden imal edilen Collaflex® Ürün Taşıma
Sistemleri, diğer Collamat® ürünlerinde olduğu gibi dayanıklılıkları ve uzun
yıllar sorunsuz çalışmaları ile ün kazanmıştır.Collaflex® Ürün Taşıma
Sistemleri, her türlü şekilli ürün üzerine etiket uygulanmasında Collamat®
Etiketleme Sistemleri ile birlikte uyum içerisinde çalışır.
Etiketlemede en çok zaman alan üründen ürüne geçişte ayar değişikliği
işlemi, Collaflex®'in kolaylıkla ayarlama imkanı sağlayan hassas sayaçlı ayar
mekanizmaları sayesinde asgari sürede gerçekleştirilebilmektedir. Hız ölçen bir
artımlı encoder yardımıyla, etiketleme makinesi Collaflex®'in değişik hızlarına
göre kendini adapte edebilir.
|
 |
Ürünlerin hizalanmasını ve
aralıklandırılmasını kontrol eden ürün endeksleme sistemi, yan
etiketlemelerde kullanılan üst tutucu, çevresel etiketlemelerde kullanılan yan tutucu,
silindirik ürünler üzerine pozisyonlandırılmış etiketlemeyi sağlayan üç noktalı
çevresel etiket adaptörü gibi komponentler sayesinde Collaflex®, her türlü
etiketleme işlemleri için çözüm sunmaktadır.
 |
|
| |
Kontrol sistemi |
|
Kontrol sistemi tam otomatik bir etiketleme
modülünün en
önemli parçasıdır. Etiketleme ile ilgili tüm parameterelerin girildiği ve tüm
etiketleme işlemlerinin kontrol edildiği sistemdir. Collamat®'ın 8600 ve 9100
modellerinde yer alan monitör ve üzerindeki Türkçe ekranlı kontrol paneli sayesinde
bütün bu işlemler tek noktadan yapılmakta ve etiketleme işleminin tamamı kontrol
edilebilmektedir. Monitör, 32 adete kadar değişik etiketleme işi ile ilgili
parametreleri hafızasında saklayabilmekte ve bu sayede üründen ürüne geçiş,
yalnızca program seçimi ile yapılmaktadır. Bu özellik ile üründen ürüne geçiş
için geçen sürenin asgaride tutulması garantilenmiştir.
Daha basit ve ekonomik olan Collamat® 2610, 3600, 6600 ve 7600 serisi etiketleme
modüllerinde
ise kontrol sistemi doğrudan etiketleme modülü içerisinde yer almakta ve ayarlar
modül üzerindeki potansiyometreler yardımı ile kolayca yapılmaktadır. |
|
|
